بۇ ساندىكى ماقالىلەردىن ئارىيە

زىيالىي ئەرەبچىدىكى زىيا دېگەن سۆزدىن تۈرلەنگەن بولۇپ، نۇر، يورۇقلۇق ياكى چىراغ دېگەن مەنىنى بىلدۈرىدۇ. شۇڭلاشقا، زىيالىي دېگەن سۆز نۇرلۇق كىشىلەر ۋە يورۇتقۇچى دېگەنلىك بولىدۇ. بۇ مەنىدىن ئېلىپ ئېيتقاندا، ئوقۇغان ۋە قەلەم تۇتقان زىيالىي ۋە ياخشى تەلىم-تەربىيە ئالغان مۇسۇلمان بولسا « زىيالىي ئادەم » كىشى دېيىلىدۇ. مۇسۇلمانلار ئەڭ مەدەنىي ۋە قۇدرەت تاپقان ئوتتۇرا ئەسىردە مۇسۇلمان كەلىمىسى ئوقۇغان، ساپالىق، قائىدە-يوسۇنلۇق، يىراقنى كۆرەلەيدىغان ۋە «زىيالىي» ئەتراپلىق پىكىر قىلىدىغان كىشىلەرنى كۆرسىتەتتى، شۇنداقلا بەزىدە مۇنەۋۋەر كىشى دەپمۇ ئىپادە قىلىناتتى.

20-ئەسىردە زىيالىي كەلىمىسى غەرب تىللىرىدىكى intelligentsia ۋە intellectual (ئەقىللىك، پاراسەتلىك) ئۇقۇملىرى بىلەن ئوخشاش مەنىدە ئىستېمال قىلىنىشقا باشلىدى. intelligentsia كەلىمىسى چاررۇسىيە ۋە پولىشادا مەيدانغا كەلگەن. ياۋروپادا ئىلىم تەھسىل قىلغاندىن كېيىن رۇسىيەگە قايتقان رۇس زىيالىيلىرى غەربىي ياۋروپانىڭ چۈشەنچىسىنى ۋە تۇرمۇش شەكىللىرىنى رۇسىيەگە ئېلىپ كىرىش ئارقىلىق قالاق ھالەتتە تۇرۇۋاتقان رۇس جەمئىيىتىدە سىياسىي ۋە ئىجتىمائىي ئىسلاھاتلارنى ئېلىپ بېرىش ئۈچۈن زور كۈچ سەرپ قىلغان.

بۇ سان مۇندەرىجىسى

بۇ سان ژۇرنالنى تولۇق چۈشۈرۈش ئۈچۈن بۇ يەرنى چېكىڭ